Faktura ustrukturyzowana to faktura wystawiona przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur, wraz z numerem identyfikującym ją w tym systemie [1]. Nie jest to plik PDF ani skan, tylko dokument w formacie XML zgodny z wzorem opublikowanym przez Ministerstwo Finansów [2]. Od 1 lutego 2026 roku obowiązującym wzorem jest struktura logiczna FA(3) [2]. Dla przedsiębiorcy oznacza to, że fakturę tworzy się w programie, a nie w edytorze tekstu.
W tym artykule wyjaśniamy, czym jest faktura ustrukturyzowana, z jakich części się składa i jak wygląda w praktyce. Porównujemy ją z PDF, opisujemy zasady udostępniania nabywcy oraz tryby wystawiania, gdy KSeF jest niedostępny. Zasady działania systemu w firmie pokazujemy też na stronie Portalu KSeF onBiznes.
Faktura ustrukturyzowana to faktura wystawiona przy użyciu KSeF, która otrzymuje numer identyfikujący ją w systemie [1]. Definicja pochodzi z art. 2 pkt 32a ustawy o VAT i łączy dwie cechy: dokument powstaje w KSeF oraz ma numer nadany przez system.
Fakturę ustrukturyzowaną zapisuje się w formacie XML zgodnym ze strukturą logiczną opublikowaną przez Ministerstwo Finansów [2]. Od 1 lutego 2026 roku obowiązującym wzorem jest FA(3), także dla faktur korygujących i rozliczających, nawet jeśli faktura pierwotna powstała we wcześniejszej wersji [2]. Plik jest kodowany w UTF-8, daty zapisuje się w formacie RRRR-MM-DD, a separatorem dziesiętnym jest kropka [3].
Numer KSeF nadaje system i identyfikuje fakturę w KSeF [2]. To coś innego niż numer faktury nadany przez wystawcę, który wpisuje się w polu P_2 struktury [3]. Zasady numeracji własnej opisaliśmy w artykule o tym, jak numerować faktury.
Porada eksperta onBiznes: Przy pierwszych fakturach w KSeF porównaj wizualizację z plikiem XML i sprawdź, czy dane nabywcy, NIP i kwoty są takie same. Błąd w danych źródłowych trafia do XML i do systemu, więc tańsze jest poprawienie go przed wysłaniem niż wystawianie korekty. Najczęstsze problemy zebraliśmy w tekście o błędach w KSeF.
Faktura ustrukturyzowana wygląda jak plik XML podzielony na sekcje, a człowiek czyta ją zwykle w wizualizacji wygenerowanej z tych danych. Struktura FA(3) składa się z kilku bloków, które zawierają dane wystawcy, nabywcy i samej transakcji [3].
Poszczególne sekcje opisuje poniższa tabela.
|
Sekcja struktury |
Zawartość |
|
Naglowek |
informacje o dokumencie i wersji struktury |
|
Podmiot1 |
dane sprzedawcy |
|
Podmiot2 |
dane nabywcy |
|
Podmiot3 |
dane dodatkowych podmiotów, jeśli występują |
|
PodmiotUpowazniony |
dane podmiotu upoważnionego, jeśli występuje |
|
Fa |
dane faktury: numer, daty, pozycje, kwoty |
|
Stopka |
informacje dodatkowe |
|
Zalacznik |
załącznik, jeśli faktura go zawiera |
Źródło: [3]
Sam XML jest czytelny dla systemów, a nie dla odbiorcy. Dlatego programy generują podgląd, który pokazuje te same dane w układzie przypominającym tradycyjną fakturę. Podgląd e-faktury i jej pobranie umożliwia też Aplikacja Podatnika KSeF [2].
Faktura ustrukturyzowana to dokument w formacie XML wystawiony w KSeF, a PDF jest innym formatem pliku [2][4]. Plik PDF jest obrazem dokumentu, który czyta człowiek. XML zawiera dane w ustalonych polach, które system odczytuje bez pomocy człowieka.
|
Cecha |
Faktura ustrukturyzowana |
|
|
Format |
XML zgodny z FA(3) |
plik PDF |
|
Numer KSeF |
nadawany przez system |
sam format go nie nadaje |
|
Odczyt |
przez system i program |
wzrokowo |
|
Wystawienie |
w KSeF |
poza KSeF |
Źródło: [1][2][4]
Nabywca może otrzymać potwierdzenie transakcji, także przed nadaniem numeru KSeF. Jest to dokument o charakterze biznesowo-technicznym, który nie jest fakturą [2]. Nie zastępuje więc dokumentu wystawionego w systemie.
Przy fakturze w PDF dane często trzeba przepisywać do księgi. Przy fakturze ustrukturyzowanej program może wczytać je wprost z pliku. onBiznes konwertuje faktury do formatu XML automatycznie i pokazuje ich czytelny podgląd [4].
Faktury ustrukturyzowane wystawia i otrzymuje się za pomocą KSeF, przy użyciu oprogramowania interfejsowego, w postaci elektronicznej, w formacie określonym wzorem [1]. Obowiązek wynika z art. 106ga ustawy o VAT, a ten przepis zawiera także wyjątki, na przykład gdy nabywcą jest osoba fizyczna nieprowadząca działalności [1].
Sprzedaż konsumentom należy do wyjątków od obowiązku KSeF. Szczegóły opisujemy w artykule o fakturze KSeF dla osoby fizycznej. Podatnicy zwolnieni z VAT mają własne zasady, które omawiamy w tekście o KSeF dla zwolnionych z VAT.
Nabywcy, którzy nie korzystają z KSeF, otrzymują fakturę w sposób uzgodniony z wystawcą [1]. Fakturę oznacza się wtedy kodem umożliwiającym dostęp do niej i jej weryfikację w KSeF [1]. Takie udostępnienie dotyczy między innymi nabywców będących osobami fizycznymi.
Gdy KSeF jest niedostępny lub wystawca wybiera taką procedurę, fakturę wystawia się w jednym z trybów szczególnych. Są trzy: offline24 (art. 106nda), awaryjny (art. 106nf) i niedostępności KSeF (art. 106nh) [5]. Wszystkie korzystają technicznie z tego samego trybu wysyłki offline [5].
Tryb offline24 jest dostępny na wybór wystawcy, także przy problemach z internetem [5]. Faktura wystawiona w tym trybie jest przesyłana do KSeF bez zbędnej zwłoki, nie później niż następnego dnia roboczego [1]. Po przesłaniu dokument otrzymuje numer KSeF.
Tryb awaryjny stosuje się w razie awarii KSeF ogłoszonej w Biuletynie Informacji Publicznej i w oprogramowaniu interfejsowym [5]. Tryb niedostępności KSeF dotyczy prac serwisowych w systemie [5]. Szczegółowe terminy i oznaczenia każdej procedury ustala art. 106nf, 106nh oraz 106nda, więc warto je sprawdzić przed użyciem.
Porada eksperta onBiznes: Polecam sprawdzić, jak program zachowuje się w trybie offline, zanim pojawi się awaria. Przy wystawianiu faktur w tym trybie pilnuj terminu przesłania do KSeF, bo to on porządkuje dalsze rozliczenia. Łączenie z systemem opisujemy w tekście o tokenie KSeF i certyfikacie.
Najprościej wystawiać je w programie, który sam tworzy plik XML i wysyła go do KSeF. W Fakturowaniu onBiznes wystawisz dokumenty różnych typów, a system zamieni je na XML i pokaże ich czytelny podgląd [4]. Wystawione dokumenty trafiają do centralnego archiwum [4].
Program księgowy pobierze potem faktury zakupowe i utworzy z nich zapisy. Jak to wygląda w praktyce, pokazujemy w tekście o KSeF w onBiznes.
Faktura ustrukturyzowana to faktura wystawiona przy użyciu KSeF wraz z numerem nadanym w systemie [1]. Ma format XML zgodny ze strukturą FA(3), obowiązującą od 1 lutego 2026 roku [2]. PDF jest innym formatem, a potwierdzenie transakcji nie jest fakturą [2][4]. Gdy KSeF nie działa, stosuje się tryb offline24, awaryjny lub niedostępności [5].
Jeśli chcesz wystawiać takie faktury bez pracy z plikami XML, sprawdź Fakturowanie onBiznes i skorzystaj z 60-dniowego okresu próbnego.
To faktura wystawiona przy użyciu KSeF wraz z numerem identyfikującym ją w tym systemie [1].
W formacie XML zgodnym ze strukturą logiczną opublikowaną przez Ministerstwo Finansów [2]. Obowiązującym wzorem jest FA(3) [2].
Od 1 lutego 2026 roku [2]. Dotyczy to także faktur korygujących i rozliczających [2].
Nie. Fakturą ustrukturyzowaną jest dokument wystawiony przy użyciu KSeF z numerem nadanym w systemie [1]. PDF jest innym formatem niż XML [4].
Numer KSeF nadaje system [2]. Numer faktury nadaje wystawca i wpisuje go w polu P_2 struktury [3].
Nie. To dokument o charakterze biznesowo-technicznym, który nie jest fakturą [2].
Obowiązek z art. 106ga ma wyjątki, między innymi dla nabywcy będącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności [1]. Pełną listę wyjątków zawiera ten przepis.
Wystawić fakturę w jednym z trybów szczególnych: offline24, awaryjnym lub niedostępności KSeF [5]. W trybie offline24 fakturę przesyła się do KSeF nie później niż następnego dnia roboczego [1].