Jak rozliczać ryczałt ewidencjonowany?
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych to uproszczona forma opodatkowania działalności gospodarczej. Podatek ustala się od przychodu, bez możliwości odliczenia kosztów jego uzyskania.
Spis treści
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych to forma opodatkowania, w której podatek oblicza się od uzyskanego przychodu, stosując odpowiednią stawkę ryczałtu. Nie odlicza się kosztów uzyskania przychodu, a stawki wynoszą od 2% do 17% w zależności od rodzaju działalności.
Szukasz programu, który pomoże Ci w prowadzeniu swojej firmy? Wybierz program do fakturowania i księgowość online od onBiznes.
Ryczałt mogą wybrać osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, spółki cywilne i jawne osób fizycznych oraz przedsiębiorstwa w spadku. Warunkiem jest nieprzekroczenie limitu przychodów 2 mln euro (liczonego według kursu NBP z pierwszego dnia roboczego października poprzedniego roku).
Nie można stosować ryczałtu m.in. przy handlu częściami samochodowymi, prowadzeniu apteki czy usługach na rzecz byłego pracodawcy w tym samym roku podatkowym.
Wybór ryczałtu wymaga złożenia oświadczenia do urzędu skarbowego lub zaznaczenia odpowiedniej opcji w CEIDG. Termin: do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu uzyskania pierwszego przychodu w roku lub do końca roku, jeśli pierwszy przychód przypada w grudniu.
W przypadku spółek wszyscy wspólnicy muszą złożyć oświadczenie.
Podatek obliczany jest od przychodu, bez pomniejszania o koszty. Możliwe są jednak odliczenia m.in. składek ZUS, składki zdrowotnej (do 50%) i darowizn. Każdy przychód musi być przypisany do właściwej stawki ryczałtu.
|
Rodzaj działalności |
Przychód |
Stawka ryczałtu |
Podatek |
|
Usługi fryzjerskie |
80 000 zł |
8,5% |
6 800 zł |
|
Najem prywatny |
120 000 zł |
8,5% do 100 000 zł, 12,5% od nadwyżki |
11 250 zł |
Zaliczka na podatek to bieżąca wpłata na poczet rocznego zobowiązania podatkowego, którą przedsiębiorca oblicza i przekazuje do urzędu skarbowego w trakcie roku. Jej wysokość ustala się na podstawie dochodu, czyli różnicy między sumą przychodów osiąganych w danym okresie a kosztami ich uzyskania, zgodnie z wybraną formą opodatkowania.
Zaliczki na podatek opłaca się:
W obu przypadkach wpłat dokonuje się na mikrorachunek podatkowy z użyciem formularza PPE.
Podatnik musi prowadzić ewidencję przychodów w układzie rocznym, z wyszczególnieniem daty, numeru dokumentu (np. faktury VAT), kwoty przychodu i stawki podatku.
Od 1 stycznia 2026 roku ewidencję należy:
W 2027 roku ten obowiązek rozszerzy się na pozostałych podatników ryczałtu.
Składka zdrowotna na ryczałcie jest ustalana w zależności od wysokości rocznych przychodów osiąganych przez przedsiębiorcę i nie jest liczona od dochodu, lecz od progów przychodowych określonych w przepisach. W 2026 roku ryczałtowiec opłaca składkę zdrowotną według jednego z trzech progów, a jej część może odliczyć od przychodu zgodnie z ustawą o zryczałtowanym podatku dochodowym.
Choć nie odlicza się kosztów, przychód można pomniejszyć m.in. o:
Jeśli przychody są opodatkowane według różnych stawek, odliczenia dzieli się proporcjonalnie.
|
Stawka |
Przychód |
Proporcja |
Udział w odliczeniu ZUS 6000 zł |
|
17% |
90 000 zł |
60% |
3 600 zł |
|
8,5% |
60 000 zł |
40% |
2 400 zł |
Utrata prawa do ryczałtu następuje, gdy:
Wówczas podatnik automatycznie przechodzi na opodatkowanie według zasad ogólnych.
Podatnicy ryczałtu rozliczają się za pomocą formularza PIT-28 (lub PIT-28S w przypadku przedsiębiorstwa w spadku), w terminie od 15 lutego do 30 kwietnia roku następnego. Zeznanie składa się elektronicznie lub przez usługę Twój e-PIT (dla najmu prywatnego).
„Wielu przedsiębiorców zapomina, że nawet przy ryczałcie trzeba prowadzić ewidencję przychodów zgodnie z rozporządzeniem z 2025 roku. Błędna stawka ryczałtu lub brak dokumentacji może skutkować sankcją – 5-krotnością stawki, nawet do 75% podatku. Użycie dobrego programu do księgowości zmniejsza ryzyko błędów.”
Z systemem księgowym onBiznes prowadzenie ewidencji przychodów i rozliczanie ryczałtu staje się bezpieczne i intuicyjne. Program do księgowości online automatycznie przypisuje przychody do właściwej stawki ryczałtu, nalicza zaliczki, eksportuje dane do PDF i JPK, a także pozwala na współpracę z biurem rachunkowym. Wypróbuj onBiznes i przygotuj się na cyfrowe rozliczenia w 2026 roku.
Ryczałt to podatek w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, w którym opodatkowaniu podlega przychód z działalności gospodarczej bez pomniejszania o koszty.
Ryczałt mogą wybrać osoby fizyczne prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą lub spółki cywilne i jawne osób fizycznych, o ile spełniają limit rocznych przychodów.
Aby obliczyć ryczałt, należy przemnożyć przychody opodatkowane ryczałtem przez stawkę właściwą dla przychodów z każdego rodzaju działalności, z uwzględnieniem przysługujących odliczeń.
Nie, w przypadku ryczałtu nie prowadzi się księgi przychodów i rozchodów, lecz uproszczoną ewidencję przychodów w postaci ewidencji przychodów.
Tak, przychody z najmu prywatnego są obligatoryjnie opodatkowane ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.
Tak, podatnicy VAT mogą wybrać rozliczenie ryczałtem, ponieważ forma opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest niezależna od rozliczeń VAT.